Learming log 2

ความรู้ที่ได้รับ

➤ ความหมายและความสำคัญของสถานศึกษา

การบริหารคือ ?

➥ การบริหาร คือ ศิลปะของการทำงานให้สำเร็จโดยใช้บุคคลอื่น  

➥การบริหาร คือ การทำงานของคณะบุคคล ตั้งแต่ 2 คนขึ้นไป ที่ร่วมกันปฏิบัติการให้บรรลุเป้าหมายร่วมกัน  

➥การบริหาร คือ การที่บุคคลตั้งแต่สองคนขึ้นไปร่วมกันทำงาน เพื่อจุดประสงค์อย่างเดียวกัน  

➥สรุปได้ว่า “การดำเนินงานของกลุ่มบุคคลเพื่อให้บรรลุจุดประสงค์ที่วางไว้”

การศึกษา ?

➥การศึกษา คือ ความเจริญงอกงาม ทั้งร่างกาย อารมณ์ สังคมและสติปัญญา

➥การศึกษา คือ การสร้างเสริมประสบการณ์ให้ชีวิต

➥การศึกษา คือ เครื่องมือที่ทำให้เกิดความเจริญงอกงามทุกทางในตัวบุคคล

➥สรุปได้ว่า “การพัฒนาคนให้มีคุณภาพ ทั้งความรู้ ความคิด ความสามารถ และความเป็นคนดี”

“การบริหารการศึกษา” หมายถึง “การดำเนินงานของกลุ่มบุคคล เพื่อพัฒนาคนให้มีคุณภาพ 
ทั้งความรู้ ความคิด ความสามารถ และความเป็นคนดี”

ความสำคัญของการบริหารการศึกษา : การบริหารงานบุคคล เพราะบุคคลเป็นทรัพยากรที่มีค่าในองค์กร 
ที่สามารถพัฒนาศักยภาพได้ไม่มีที่สิ้นสุด ซึ่งจะทำให้องค์กรสามารถดำเนินกิจการต่างๆ 
ให้บรรลุวัตถุประสงค์ได้ และจำเป็นจะต้องมีผู้บริหารจะต้องมีความรู้เรื่องการบริหารเป็นอย่างดี

หลักการ แนวคิดและทฤษฎีที่เกี่ยวข้องกับการบริหารสถานศึกษา

หลักการบริหารงานบุคคล

สำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ (2545)  ให้แนวคิดในการบริหารและการจัดการที่ดี 
เพื่อมาปรับใช้ในบริบทขององค์กรทางการศึกษา ในประเด็กดังนี้

1. การกำหนดจุดหมาย ผลที่คาดหวัง หรือภาพความสำเร็จของการบริหาร
และการจัดการที่ดี (Goal / Expected / Output)

2. กระบวนการบริหารและการจัดการที่ดี (Process)

3. ทรัพยากรในการบริหารจัดการที่ดี (Input / Resource)

4. ระบบควบคุม (Feedback / Control System)

5. ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จในการบริหารและการจัดการที่

ขอบข่ายการบริหาร

                1. การวางแผนอัตรากำลังและกำหนดตำแหน่ง

                2. การสรรหาและบรรจุแต่งตั้ง โดยมีการดำเนินการสอบแข่งขัน สอบคัดเลือก

ทฤษฏีที่เกี่ยวข้องกับการบริหารจัดการสถานศึกษา

พัฒนาการของทฤษฏีทางการบริหาร

                1.ทัศนะดั้งเดิม (Classical viewpoint)

                1.1 การบริหารเชิงวิทยาศาสตร์

                Frederick. W. Taylor (เทเลอร์) บิดาแห่งการบริหารเชิงวิทยาศาสตร์ ได้เสนอ หลัก 4 ประการ

     ➜ ใช้วิธีทางวิทยาศาสตร์ มีการแยกวิเคราะห์งาน

     ➜ มีการวางแผนการทำงาน

     ➜ คัดเลือกคนทำงาน

     ➜ ใช้หลักการแบ่งงานกันทำระหว่างฝ่ายบริหารกับฝ่ายปฏิบัติ

                1.2 การจัดการเชิงบริหาร

                Chester Barnard : ทฤษฏีการยอมรับอำนาจหน้าที่

                Max Weber พัฒนาหลักการจัดการแบบราชการ

     ➜ มีกฎระเบียบข้อบังคับเพื่อควบคุมการตัดสินใจ

     ➜ ความไม่เป็นส่วนตัว

     ➜ แบ่งงานกันทำตามความถนัด ความชำนาญเฉพาะทาง

     ➜ มีโครงสร้างการบังคับบัญชา

     ➜ ความเป็นอาชีพที่มั่นคง

     ➜ มีอำนาจหน้าที่ในการตัดสินใจ โดยมีกฎระเบียบรองรับ

     ➜ ความเป็นเหตุเป็นผล

                     ➜ การบริหารแบบราชการ

                 2.ทัศนะเชิงพฤติกรรม (Behavioral viewpoint)

                 2.1 ทฤษฏีพฤติกรรมระยะเริ่มแรก (Early behavioral theories)

                      ✦ Hugo Munsterberg บิดาแห่งจิตวิทยาอุตสาหกรรม  ใช้หลักจิตวิทยาในการจำแนกคนงาน
ให้เหมาะสมกับงาน

                      ✦ Mary Parker Follett นักปรัชญาแห่งเสรีภาพของบุคคล เน้นสภาพแวดล้อม
ในการทำงานและการมีส่วนร่วม

                 2.2 การศึกษาที่ฮอว์ธอร์น (Hawthorne studies)

                      ✦ การทดลองของบริษัท เวสเทิร์น อิเล็กทริก ที่เมืองฮอว์ธร์น 
เพื่อศึกษาเกี่ยวกับผลของแสงไฟต่อประสิทธิภาพในการทำงาน

                      ✦  ในช่วงท้ายของการทดลอง Elton Mayo ร่วมทำการทดลอง สรุปข้อค้นพบว่า

                    - เงินไม่ใช้สิ่งจูงใจสำคัญเพียงอย่างเดียว

                    - กลุ่มไม่เป็นทางการมีอิทธิพลต่อองค์การ

                 2.3 การเคลื่อนไหวเชิงมนุษยสัมพันธ์ (Human relation movement)

                            Abraham Maslow : มาสโลว์ ทฤษฏีลำดับขั้นความต้องการ

                            Douglas McGregor : แมคเกรเกอร์ ทฤษฏี X และทฤษฏี Y

                             - เป็นสมมติฐานเกี่ยวกับทัศนะเกี่ยวกับผู้บริหารที่มีต่อคนงาน

                             - ทฤษฏี X มองว่าคนไม่ชอบทำงาน เลี่ยงความรับผิดชอบ ไม่ทะเยอทะยาน 
ชอบให้สั่งการ ต้องใช้เงินจูงใจ ต้องควบคุมมาก

                             - ทฤษฏี Y มองว่า คนจะให้ความร่วมมือถ้าพอใจในสภาวะการทำงาน คนขยันไว้ใจได้ 
ควบคุมตนเองได้ มีความคิดริเริ่มในการทำงาน ถ้าได้รับการจูงใจที่ถูกต้องจากเพื่อนร่วมงาน

                 2.4 หลักพฤติกรรมศาสตร์ (Behavioral science approach)

                       เป็นการนำผลการวิจัยเชิงวิทยาศาสตร์ เพื่อพัฒนาทฤษฏีเกี่ยวกับพฤติกรรมของมนุษย์
 จากศาสตร์ สาขาต่างๆ เมื่อนำไปทดสอบแล้วจะเสนอให้นักบริหารนำไปใช้ เช่น ทฤษฏีการตั้งเป้าหมาย 
ของ Locke

                 3.ทัศนะเชิงปริมาณ (Quantitative viewpoint)

                 3.1 การบริหารศาสตร์ (Management science)

                      มุ่งเพิ่มความมีประสิทธิผลในการตัดสินใจจากการใช้ตัวแบบคณิตศาสตร์และวิธีการเชิงสิติ 
ซึ่งแพร่หลายได้รวดเร็วเนื่องจากความก้าวหน้าทางคอมพิวเตอร์ที่สามารถวิเคราะห์ข้อมูล
ได้อย่างซับซ้อนมากขึ้น

                 3.2 การบริหารปฏิบัติการ (Operation management)

                      ✦  ยึดหลักการบริหารกระบวนการผลิตและให้บริการ

                      ✦  กำหนดตารางการทำงาน

                      ✦  วางแผนการผลิต

                      ✦ การออกแบบอาคารสถานที่ การประกันคุณภาพ

                      ✦ การใช้เทคนิคเครื่องมือต่างๆ เช่น เทคนิคการทำนายอนาคต 

                      ✦ การวิเคราะห์รายการ ตัวแบบเครือข่ายการทำงาน การวางแผนและควบคุมโครงการ

                 3.3 ระบบสารสนเทศเพื่อการบริหาร (management Information System)

                       สารสนเทศบริหารศาสตร์ MIS เน้นการนำเอาระบบข้อมูลสารสนเทศโดยอาศัย
เครื่องคอมพิวเตอร์มาใช้ในการบริหาร (Computer based information system : CBISs)

                4. ทัศนะร่วมสมัย (Contemporary viewpoint) 

                4.1 ทฤษฏีเชิงระบบ (System theory)

                      - ระบบเปิดกับระบบปิด

                      - มุ่งเน้นกระบวนการมากกว่าผลผลิต

                4.2 ทฤษฏีการบริหารตามสถานการณ์ (Contingency theory)

                      หลักการบริหารงานที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับสถานการณ์หนึ่งๆ เท่านั้น ในสถานการณ์ที่ต่างไป
 ผู้บริหารอาจกำหนดหลักการจากการวิเคราะห์ลักษณะเฉพาะของแต่ละสถานการณ์
เพื่อกำหนดแนวทางให้เหมาะสมกับโครงสร้าง เป้าหมายและผู้ปฏิบัติงานในองค์การ

                4.3 ทัศนะที่เกิดขึ้นใหม่

                      ทฤษฏี Z  ทฤษฏีการบริหารแบบญี่ปุ่น โดย William Ouchi โดยรวมหลักการบริหารแบบอเมริกัน
รวมกับแบบญี่ปุ่นมีหลักการสำคัญคือ ความมั่นคงในงาน การมีส่วนร่วมในการตัดสินใจ รับผิดชอบปัจเจกบุคคล 
เลื่อนตำแหน่งช้า ควบคุมไม่เป็นทางการ แต่วัดผลเป็นทางการ สนใจภาพรวมและครอบครัว

การนำความรู้ไปประยุกต์ใช้

 การเข้าใจถึงหลักทฤษฎีของการบริหารสถานศึกษาในแบบต่างๆในแต่ละยุค สามารถนำมาเป็นแนวทาง
ในการบริหารสถานศึกษาตามที่เราอยากให้เป็นได้

ประเมินผล

* เนื่องจากไม่ได้เข้าเรียน จึงไม่ทำการประเมินผล *